به نام خدا
شرکت صنعت سوله علمدار
محاسبه دقیق وزن مقاطع فولادی، یکی از نیازهای اساسی مهندسان، پیمانکاران و فعالان صنعت ساختمان و سازه است؛ چه برای برآورد هزینه پروژه، چه برای محاسبه بار سازه. در این مقاله، فرمول محاسبه وزن انواع مقاطع فولادی را به‌صورت کاربردی بررسی می‌کنیم.
اصل کلی محاسبه وزن فولاد
وزن هر قطعه فولادی از فرمول زیر به دست می‌آید:
وزن (kg) = حجم (m³) × چگالی فولاد (۷۸۵۰ kg/m³)
چگالی فولاد تقریباً ثابت و برابر ۷.۸۵ گرم بر سانتی‌متر مکعب (یا ۷۸۵۰ کیلوگرم بر متر مکعب) است. نکته کلیدی در هر مقطع، محاسبه درست حجم بر اساس شکل هندسی آن است.
۱. محاسبه وزن ورق فولادی
فرمول: وزن (kg) = طول (m) × عرض (m) × ضخامت (m) × ۷۸۵۰
مثال: ورقی به ابعاد ۲×۱ متر و ضخامت ۵ میلی‌متر (۰.۰۰۵ متر):
وزن = ۲ × ۱ × ۰.۰۰۵ × ۷۸۵۰ = ۷۸.۵ کیلوگرم
۲. محاسبه وزن میلگرد (گرد توپر)
فرمول: وزن هر متر (kg/m) = (قطر میلی‌متر)² × ۰.۰۰۶۱۷
مثال: میلگرد سایز ۱۶ در طول ۱۲ متر:
وزن هر متر = ۱۶² × ۰.۰۰۶۱۷ = ۱.۵۸ کیلوگرم
وزن کل = ۱.۵۸ × ۱۲ = ۱۸.۹۶ کیلوگرم
۳. محاسبه وزن لوله (گرد توخالی)
فرمول: وزن هر متر (kg/m) = (قطر خارجی − ضخامت) × ضخامت × ۰.۰۲۴۶۶
مثال: لوله با قطر خارجی ۶۰ میلی‌متر و ضخامت ۳ میلی‌متر:
وزن هر متر = (۶۰ − ۳) × ۳ × ۰.۰۲۴۶۶ ≈ ۴.۲۲ کیلوگرم
۴. محاسبه وزن پروفیل (قوطی چهارگوش و مستطیلی)
فرمول: وزن هر متر (kg/m) = ۲ × (ضلع ۱ + ضلع ۲ − ۲×ضخامت) × ضخامت × ۷.۸۵
(ابعاد به سانتی‌متر، نتیجه به کیلوگرم بر متر)
مثال: قوطی پروفیل ۴۰×۴۰ میلی‌متر با ضخامت ۲ میلی‌متر (۴×۴ سانتی‌متر، ۰.۲ سانتی‌متر):
وزن هر متر = ۲ × (۴+۴−۰.۴) × ۰.۲ × ۷.۸۵ ≈ ۲.۳۸ کیلوگرم
۵. محاسبه وزن نبشی (ستونی)
فرمول: وزن هر متر (kg/m) = (ضلع ۱ + ضلع ۲ − ضخامت) × ضخامت × ۷.۸۵ ÷ ۱۰۰
(ابعاد به میلی‌متر)
مثال: نبشی ۵۰×۵۰ با ضخامت ۵ میلی‌متر:
وزن هر متر = (۵۰+۵۰−۵) × ۵ × ۷.۸۵ ÷ ۱۰۰۰ ≈ ۳.۷۳ کیلوگرم
۶. محاسبه وزن ناودانی و تیرآهن
برخلاف مقاطع ساده، ناودانی (U) و تیرآهن (IPE) به دلیل شکل هندسی پیچیده‌تر، معمولاً از جداول استاندارد وزنی کارخانه‌ها (بر اساس سایز و استاندارد DIN/IPE) استخراج می‌شوند، نه فرمول ساده. برای این مقاطع، بهتر است از جدول وزن استاندارد یا مشاوره با کارشناسان فنی استفاده کنید.
جمع‌بندی
دانستن فرمول محاسبه وزن مقاطع فولادی، در برآورد دقیق هزینه، سفارش مواد اولیه و طراحی سازه نقش مهمی دارد. تیم فنی صنعت سوله علمدار آماده است در محاسبه دقیق وزن و بار مورد نیاز پروژه شما، مشاوره رایگان ارائه دهد.